--# -path=.:prelude concrete LexiconKam of Lexicon = CatKam ** open ParadigmsKam,StructuralKam, Prelude in { flags optimize=values ; lin add_V3=regV "ongela" ; already_Adv= mkAdv "tenange" ; animal_N=regN "nyamu" n_n ; answer_V2S=regV "sungia" ; ashes_N=regN "muu" mu_mi ; ask_V2Q=regV "kulya" ; back_N=regN "muongo" mu_mi; bark_N=regN "ikonde" i_ma ; become_VA=regV "ithiwa" ; beg_V2V=regV "voya" ; belly_N=regN "ivu" i_ma ; bite_V2=regV "uma" ; blood_N=regN "nthakame" n_n ; blow_V=regV "uutana" ; bone_N=regN "ivindi" i_ma ; break_V2=regV "vunzya" ; breast_N=regN "nondo" n_n; breathe_V=regV "veva" ; burn_V=regV "vya" ; close_V2=regV "vinga" ; cloud_N=regN "ithweo" i_ma ; come_V=regV "uka" ; count_V2=regV "tala" ; cut_V2=regV "tema" ; day_N=regN "muthenya" mu_mi; die_V=regV "kw'a" ; dig_V=regV "inza" ; do_V2=regV "ika" ; drink_V2=regV "nyw'a" ; dull_A=regA "tuku" ; --- check the actual translation dust_N=regN "kitoo" ki_i; ear_N=regN "kutu" ku_ma; earth_N=regN "nthi" n_n; --easy_A2V=regV "vuthu" ; eat_V2=regV "ya" ; egg_N=regN "itumbi" i_ma; fall_V=regV "valuka" ; far_Adv=mkAdv"kuasa" ; fat_N=regN "mauta" i_ma ; fear_V2=regV "kia" ; fear_VS=regV "kia" ; feather_N=regN "iwia" i_ma ; fight_V2=regV "ukita" ; find_V2=regV "ona" ; fingernail_N=regN "waa" u_n; fire_N=regN "mwaki" mu_mi; float_V=regV "lela" ; flow_V=regV "nyunyuluka" ; flower_N=regN "ilaa" i_ma; fly_V=regV "uluka" ; fog_N=regN "muumbi" mu_mi; foot_N=regN "kuu" ku_ma ; forest_N=regN "kitheka" ki_i ; forget_V2=regV "ulwa" ; freeze_V=regV "thitha" ; --fun_AV=regV "uthekan'yo" ; give_V3=regV "nengane" ; go_V=regV "thi" ; grass_N=regN "nyeki" n_n ; guts_N=regN "muluku" mu_mi; hair_N=regN "nzwii" n_n; hand_N=iregN "kw'oko" "moko" ku_ma; hate_V2=regV "mena" ; head_N=regN "mutw'e" mu_mi ; hear_V2=regV "iw'a" ; heart_N=regN "ngoo" n_n; hit_V2=regV "kima" ; hold_V2=regV "kwata" ; hope_VS=regV "ikwatye" ; horn_N=iregN "uvya" "mbvya" u_n; hunt_V2=regV "syima" ; husband_N=regN "muume" mu_a ; ice_N=iregN "ia" "maia" i_ma; industry_N= regN "kiwanda" ki_i ; jump_V=regV "thaanyaku" ; kill_V2=regV "uua" ; knee_N=regN "iu" i_ma; know_V2=regV "manya" ; know_VQ=regV "manya" ; know_VS=regV "manya" ; laugh_V=regV "theka" ; leaf_N=regN "itu" i_ma; learn_V2=regV "soma" ; leather_N=regN "kithuma" ki_i; leave_V2=regV "tia" ; lie_V=regV "kenga" ; like_V2=regV "enda" ; listen_V2=regV "ithukisye" ; live_V=regV "ithiwa thayu" ; liver_N=regN "itema" i_ma; lose_V2=regV "asya" ; louse_N=regN "ndaa" n_n; love_N=regN "wende" u_ma; love_V2=regV "enda" ; meat_N=regN "nyama" n_n ; milk_N=regN "iia" i_ma; moon_N=regN "mwei" mu_mi; mountain_N=regN "kiima" ki_i ; mouth_N=regN "munuka" mu_mi; music_N=regN "wini" u_ma ; name_N=regN "isyitwa" i_ma; neck_N=regN "ngingo" n_n ; newspaper_N=regN "ikaseti" i_ma ; night_N=regN "utuku" u_ma; nose_N=regN "inyuu" i_ma; now_Adv=mkAdv "yuyu" ; number_N=regN "utalo" u_ma ; oil_N=regN "iuta" i_ma ; open_V2=regV "vingua" ; paint_V2A=regV "vaka langi" ; paper_N=regN "ikalatasi" i_ma ; peace_N=regN "muuo" mu_mi; pen_N=regN "kiandiki" ki_i; planet_N=regN "pulaneti" n_n; plastic_N=regN "pulasitiki" n_n; play_V=regV "thauka" ; play_V2=regV "thauka" ; policeman_N=regN "musikali wa volisi" mu_a ; priest_N=regN "muthembi" mu_a ; --probable_AS=regV "" ; pull_V2=regV "kusya" ; push_V2=regV "sukuma" ; put_V2=regV "ikia" ; queen_N=regN "kiveti kya musumbi" mu_a; radio_N=regN "rendio" n_n; rain_N=regN "mbua" n_n ; rain_V0=regV "ua" ; read_V2=regV "soma" ; religion_N=regN "ndini" n_n ; restaurant_N=regN "uteli" n_n ; river_N=regN "usi" u_n ; road_N=regN "nzia" n_n ; rock_N=regN "ivia" i_ma; roof_N=regN "kiala" ki_i ; root_N=regN "mui" mu_mi ; rope_N=regN "mukwa" mu_mi; rub_V2=regV "kiitha" ; rubber_N=regN "kivuti" ki_i ; run_V=regV "sema" ; salt_N=regN "munyu" mu_mi; sand_N=regN "kithangathi" ki_i; say_VS=regV "asya" ; school_N=regN "sukulu" n_n; science_N=regN "sayasi" n_n ; scratch_V2=regV "thua" ; sea_N=regN "ukanga" u_ma; see_V2=regV "ona" ; seed_N=regN "mbeu" n_n ; seek_V2=regV "mantha" ; sell_V3=regV "thoosya" ; send_V3=regV "tuma" ; sew_V=regV "tuma" ; sheep_N=regN "ilondu" i_ma; ship_N=regN "ngalawa" n_n ; shoe_N=regN "kiatu" ki_i; shop_N=regN "nduka" n_n ; silver_N=iregN "vetha" "vetha" u_n; sing_V=regV "ina" ; sister_N=regN "mwiitu-a-inya" mu_a; sit_V=regV "ikala" ; skin_N=regN "kikonde" i_ma; sky_N=regN "yayaya" i_ma ; sleep_V=regV "koma" ; smell_V=regV "nyunga" ; smoke_N=regN "syuki" i_ma; snake_N=regN "nzoka" n_n ; snow_N=iregN "ia""maia" i_ma; sock_N=regN "sokisi" n_n; song_N=iregN "wathi" "mbathi" u_n; speak_V2=regV "neena" ; spit_V=regV "tw'ila" ; split_V2=regV "tilany'a" ; squeeze_V2=regV "mitua" ; stab_V2=regV "tonya" ; stand_V=regV "ungama" ; star_N=regN "ndata" n_n; steel_N=regN "kiaa" ki_i; stick_N=regN "munzyu" mu_mi ; stone_N=regN "ivia" i_ma; stop_V=regV "ungama" ; stove_N=iregN "iko" "maiko" i_ma; student_N=regN "musomi" mu_a ; suck_V2=regV "mumunya" ; sun_N=regN "syua" i_ma; swell_V=regV "imba" ; swim_V=regV "thambia" ; switch8off_V2=regV "vosya" ; switch8on_V2=regV "kwatya" ; table_N=regN "mesa" n_n ; tail_N=regN "mwithe" mu_mi ; talk_V3=regV "neena" ; teacher_N=regN "mumanyisya" mu_a ; television_N=regN "televesini" n_n ; think_V=regV "suania" ; tie_V2=regV "ova" ; tongue_N=regN "uimi" u_ma ; train_N=iregN "ngali ya mwaki" "ngali sya mwaki" n_n ; travel_V=regV "thi" ; turn_V=regV "alyula" ; understand_V2=regV "elewa" ; university_N=regN "nyunivasiti" n_n; village_N=regN "ndua" n_n ; vomit_V=regV "tavika" ; wait_V2=regV "eteela" ; walk_V=regV "tembea" ; war_N=regN "kau" u_ma; wash_V2=regV"thamba" ; watch_V2=regV "syaiisya" ; water_N=regN "kiwu" ki_i; wide_A=regA "aamu" ; win_V2=regV "shinda" ; wind_N=regN "kiseve" ki_i; window_N=regN "mbuthi" n_n; wine_N=regN "mbinyu" n_n ; wing_N=regN "uthwau" u_ma; leg_N = regN "kuu" ku_ma; wipe_V2=regV "vangula" ; wonder_VQ=regV "senga" ; wood_N=iregN "uku" "nguku" u_n; write_V2=regV "andika" ; year_N=regN "mwaka" mu_mi; hill_N =regN "kiima" ki_i; king_N= regN "musumbi" mu_a; brother_N2 = mkN2 (mkN "mwana inya" mu_a) ; father_N2 = mkN2 (mkN "nau" "nau"mu_a) mkPrepof ; mother_N2 = mkN2 (mkN "mwaitu" mu_a) mkPrepof; person_N = regN "mundu" mu_a ; woman_N =regN "kiveti" ki_i ; house_N = regN "nyumba" n_n ; tree_N = regN "muti" mu_mi ; big_A = regA "nene" ; beautiful_A = regA "nake" ; black_A = regA "iu" ; broad_A = regA "amu" ; brown_A = cregA " kaki" ; clean_A = regA "theu" ; clever_A = regA "ui" ; cold_A = regA "thithu" ; correct_A = regA "seo" ; dry_A = regA "nyau" ; full_A = regA "usuu" ; good_A = regA "seo" ; heavy_A = regA "ito" ; important_A = regA "vata" ; long_A = regA "asa" ; narrow_A = regA "theke" ; near_A = regA "kuvi" ; new_A = regA "sau" ; old_A = regA "kuu" ; red_A = regA "tune" ; rotten_A = regA "oou" ; round_A = regA "thyululu" ; sharp_A = regA "ui" ; short_A = regA "kuvi"; smooth_A = regA "mbinyu" ; straight_A = regA "laini" ; stupid_A = regA "tumanu" ; thick_A = regA "amu" ; thin_A = regA "theke" ; ugly_A = regA "thuku" ; warm_A = regA "utea" ; wet_A = regA "iu" ; white_A = regA "eu" ; yellow_A = cregA "nyelo" ; young_A = regA "nini"; small_A = regA "nini" ; shirt_N= iregN "sati" "sati" n_n; cow_N = regN "ngombe" n_n ; doctor_N = regN "muiiti" mu_a ; dog_N = regN "ngiti" n_n ; door_N = regN " muomo" mu_mi ; enemy_N = regN "muthiny'a" mu_a ; fish_N = regN "ikuyu" i_ma ; friend_N = regN "munyanya" mu_a ; garden_N = regN "muunda" mu_mi ; girl_N = regN "mwiitu" mu_a ; lamp_N = iregN "taa" "taa" n_n ; man_N = regN " muume" mu_a ; eye_N = regN "iitho" i_ma ; tooth_N = regN "ieo" i_ma ; wife_N = regN "muka" mu_a ; left_Ord = mkOrd "kwoko kwa aka" ; right_Ord = mkOrd "lungalu" |mkOrd "ailu" ; grammar_N = regN "ngulama" n_n ; language_N = regN "kithiomo" ki_i ; rule_N = regN "mwiao" mu_mi ; married_A2 = mkA2 (regA "twae") "ni" ; airplane_N = regN "ndeke" n_n; alas_Interj = ss "asi" ; answer_V2S = regV "sungia" ; apartment_N = regN "nyumba" n_n; apple_N = regN "avuu" i_ma ; art_N = regN "ithaa" i_ma ; ask_V2Q = regV "kulya" ; baby_N = regN "kana" ka_tu; bad_A = regA "thuku" ; bank_N = regN "vengi" n_n ; beer_N = regN "nzovi" n_n ; big_A = regA "nene" ; bike_N = regN "kisululu" ki_i ; bird_N = regN "nyunyi" n_n; black_A = regA "iu" ; blue_A = cregA "waiyu" ; boat_N = regN "italu" i_ma; book_N = regN "ivuku" i_ma ; boot_N = regN "mbuti" n_n ; boss_N = regN "munene" mu_a ; boy_N = regN "kivisi" ki_i ; bread_N = regN "mukate" mu_mi ; butter_N = regN "kimoesyo" ki_i ; buy_V2 = regV "ua" ; camera_N = regN "kamela" n_n; cap_N = regN "kakovila" ka_tu ; car_N = regN "mutokaa" mu_mi ; carpet_N = regN "mukeka" mu_mi ; cat_N = regN "mbaka" n_n ; ceiling_N = regN "kisumba" ki_i ; chair_N = regN "kivila" ki_i ; cheese_N = regN "iuta" i_ma ; child_N = iregN "mwana" "syana" mu_a ; church_N = regN "ikanisa" i_ma; city_N = regN "musyi" mu_mi; clean_A = regA "theu" ; clever_A = regA "ui" ; coat_N = regN "ikoti" i_ma; computer_N = regN "kombyuta" n_n ; country_N = regN "nthi" n_n; cousin_N = regN "mwendw'asa" mu_a | regN "mwana a mwendya" mu_a ; dirty_A = iregA "kiko" "kiko" ; dog_N = regN "ngiti" n_n; empty_A = regA "thei" ; factory_N = regN "kithii" ki_i ; fish_N = regN "ikuyu" i_ma ; floor_N = iregN "nginyo" "nginyo" n_n ; fridge_N = regN "frinji" n_n ; friend_N = regN "munyanya"mu_a ; fruit_N = regN "itunda" i_ma ; --fun_AV = mkAV (regA "fun") ; garden_N = regN "muunda" mu_mi; girl_N = regN "mwiitu" mu_a ; glove_N = regN "ngloovu" n_n; gold_N = regN "thaavu" n_n; good_A = regA "seo" ; green_A = cregA "matu" ; harbour_N = regN "kilindi" ki_i ; hat_N = regN "ngovia" n_n; hill_N = regN "kiima" ki_i; horse_N = regN "mbalasi" n_n ; hot_A = regA "latiku" ; house_N = regN "nyumba" n_n; important_A = regA "vata" ;--check iron_N = regN "kyuma" ki_i ; lake_N = regN "ia" i_ma; teach_V2 = regV "somethya"; throw_V2 = regV "isya"; -- added 4/6/2007 paris_PN = regPN "Paris" va_ku ; -- this is alreay name of place avoid kwa john_PN = regPN "Yoana" mu_a ; question_N = regN "Ikulyo" i_ma ; ready_A = regA "ready" ; reason_N = regN "kitumi" ki_i ; today_Adv = mkAdv "umuthi" ; uncertain_A = regA "uncertain" ; distance_N3 = mkN3 (mkN "muendo" mu_mi ) fromP toP ; oper aboutP = mkPrep "undu wa" ; atP = mkPrep "vala ve" ; forP = mkPrep "for" ; fromP = mkPrep "kuma" ; inP = mkPrep "thini" ; onP = mkPrep "iulu" ; toP = mkPrep "kuvika" ; -- ofp = possess_Prep.sp ; } ;