Files
gf-rgl/src/german/ConstructionGer.gf

269 lines
10 KiB
Plaintext

--# -path=.:../abstract
concrete ConstructionGer of Construction = CatGer **
open SyntaxGer, SymbolicGer, (P = ParadigmsGer),
(L = LexiconGer), (E = ExtendGer), (G = GrammarGer), (I = IrregGer), (R = ResGer), (N = NounGer), Prelude in {
flags coding=utf8 ;
oper
mkPrep : Str -> P.Case -> Prep = P.mkPrep ;
mkV2 : V -> V2 = P.mkV2 ;
accPrep = P.accPrep ;
datPrep = P.datPrep ;
anDat_Prep = P.anDat_Prep ;
inDat_Prep = P.inDat_Prep ;
dative = P.dative ;
accusative = P.accusative ;
feminine = P.feminine ;
neuter = P.neuter ;
regV = P.regV ;
invarA = P.invarA ;
lin
hungry_VP = mkVP (P.mkA "hungrig") ;
thirsty_VP = mkVP (P.mkA "durstig") ;
tired_VP = mkVP (P.mkA "müde") ;
scared_VP = mkVP have_V2 (mkNP (P.mkN "Angst" "Ängste" feminine)) ;
ill_VP = mkVP (P.mkA "krank") ;
ready_VP = mkVP (P.mkA "bereit") ;
has_age_VP card = mkVP (lin AP (mkAP (lin AdA (mkUtt (mkNP <lin Card card : Card> L.year_N))) L.old_A)) ;
have_name_Cl x y = mkCl (lin NP x) (mkV2 I.heißen_V) (lin NP y) ;
married_Cl x y = ----mkCl (lin NP x) L.married_A2 (lin NP y) |
mkCl (mkNP and_Conj (lin NP x) (lin NP y)) (P.mkA "verheiratet") ;
what_name_QCl x = mkQCl how_IAdv (mkCl (lin NP x) I.heißen_V) ;
---- how_old_QCl x = mkQCl (E.ICompAP (mkAP L.old_A)) (lin NP x) ; ---- compilation slow
how_old_QCl x = mkQCl (E.IAdvAdv (P.mkAdv "alt")) (mkCl (lin NP x) G.UseCopula) ; ----
how_far_QCl x = mkQCl (E.IAdvAdv L.far_Adv) (mkCl (mkVP (SyntaxGer.mkAdv to_Prep (lin NP x)))) ;
-- some more things
weather_adjCl ap = mkCl (mkVP (lin AP ap)) ;
is_right_VP = mkVP have_V2 (mkNP (P.mkN "Recht")) ;
is_wrong_VP = mkVP have_V2 (mkNP (P.mkN "Unrecht")) ;
n_units_AP card cn a = mkAP (lin AdA (mkUtt (mkNP <lin Card card : Card> (lin CN cn)))) (lin A a) ;
n_unit_CN card unit cn = mkCN (invarA (mkUtt (mkNP <lin Card card : Card> (lin CN unit))).s) cn ;
bottle_of_CN np = N.ApposCN (mkCN (P.mkN "Flasche")) np ;
cup_of_CN np = N.ApposCN (mkCN (P.mkN "Tasse")) np ;
glass_of_CN np = N.ApposCN (mkCN (P.mkN "Glas" "Gläser" neuter)) np ;
few_X_short_of_Y np x y = -- np.dat fehlen (wenige x).nom an y
let
xs : NP = (mkNP G.few_Det x) ;
ys : NP = (mkNP G.IndefArt y) ;
fehlen_V3 : V3 = P.mkV3 (regV "fehlen") datPrep (mkPrep "an" dative) ;
vp : VP = mkVP (mkVPSlash fehlen_V3 np) ys
in
mkS (mkCl xs vp) ;
-- spatial deixis and motion verbs
where_go_QCl np = mkQCl (lin IAdv (ss "wohin")) (mkCl np (mkVP L.go_V)) ;
where_come_from_QCl np = mkQCl (lin IAdv (ss "woher")) (mkCl np (mkVP L.come_V)) ;
go_here_VP = mkVP (mkVP L.go_V) (ParadigmsGer.mkAdv "her") ;
come_here_VP = mkVP (mkVP L.come_V) (ParadigmsGer.mkAdv "her") ;
come_from_here_VP = mkVP (mkVP L.come_V) (ParadigmsGer.mkAdv "von hier") ;
go_there_VP = SyntaxGer.mkVP (SyntaxGer.mkVP L.go_V) (ParadigmsGer.mkAdv "hin") ;
come_there_VP = mkVP (mkVP L.come_V) (ParadigmsGer.mkAdv "hin") ;
come_from_there_VP = mkVP (mkVP L.come_V) (ParadigmsGer.mkAdv "von dort") ;
lincat
Timeunit = N ;
Hour = {short:Str ; long:Str ; adv:Adv} ;
Weekday = N ;
Monthday = NP ;
Month = N ;
Year = NP ;
-- timeunitAdv : Card -> Timeunit -> Adv ; -- (for) three hours
-- timeunitRange : Card -> Card -> Timeunit -> Adv ; -- (cats live) ten to twenty years
lin
timeunitAdv n time =
let n_hours_NP : NP = mkNP n time
in SyntaxGer.mkAdv (for_Prep | accPrep) n_hours_NP ;
timeunitRange l u time =
{s = l.s ! R.AMod (R.gennum R.Masc l.n) R.Nom ++ "bis" ++ u.s ! R.AMod (R.gennum R.Masc u.n) R.Nom ++ time.s ! R.Pl ! R.Nom} ;
oper
mkHour : Str -> Str -> Str -> Hour
= \n,m,daytime ->
let numeral : Str -> Str = \k -> (SyntaxGer.mkUtt (SyntaxGer.mkCard k)).s
in lin Hour {short = numeral n ; long = numeral m ; adv = P.mkAdv daytime} ;
lin
oneHour = mkHour "1" "1" "nachts" ;
twoHour = mkHour "2" "2" "nachts" ;
threeHour = mkHour "3" "3" "nachts" ;
fourHour = mkHour "4" "4" "morgens" ;
fiveHour = mkHour "5" "5" "morgens" ;
sixHour = mkHour "6" "6" "morgens" ;
sevenHour = mkHour "7" "7" "morgens" ;
eightHour = mkHour "8" "8" "vormittags" ;
nineHour = mkHour "9" "9" "vormittags" ;
tenHour = mkHour "10" "10" "vormittags" ;
elevenHour = mkHour "11" "11" "vormittags" ;
twelveHour = mkHour "12" "12" "mittags" ;
thirteenHour = mkHour "13" "1" "mittags" ;
fourteenHour = mkHour "14" "2" "mittags" ;
fifteenHour = mkHour "15" "3" "nachmittags" ;
sixteenHour = mkHour "16" "4" "nachmittags" ;
seventeenHour = mkHour "17" "5" "nachmittags" ;
eighteenHour = mkHour "18" "6" "nachmittags" ;
nineteenHour = mkHour "19" "7" "abends" ;
twentyHour = mkHour "20" "8" "abends" ;
twentyOneHour = mkHour "21" "9" "abends" ;
twentyTwoHour = mkHour "22" "10" "abends" ;
twentyThreeHour = mkHour "23" "11" "abends" ;
twentyFourHour = mkHour "24" "12" "nachts" ;
-- timeHour : Hour -> Adv -- at three a.m./p.m.
-- um drei Uhr nachts/nachmittags
timeHour h = let ada : AdA = lin AdA {s = "um" ++ h.long ++ "Uhr"}
in SyntaxGer.mkAdv ada h.adv ;
-- timeHourMinute : Hour -> Card -> Adv ; -- at six forty a.m./p.m.
-- um sechs/achtzehn Uhr vierzig
timeHourMinute h card =
let min : Str = (SyntaxGer.mkUtt card).s
in P.mkAdv ("um" ++ h.short ++ "Uhr" ++ min) ;
{- -- Remark (HL 7/2023):
-- To avoid massive overgeneration, we'd better replace Card here by
cat
Minute ;
fun
timeHourMinute : Hour -> Minute -> Adv ; -- at six forty a.m./p.m.
min_1 : Minute ;
min_2 : Minute ; -- ... min_60 : Minute ;
lastMinute : Minute ;
oper
Min : PType = Predef.Ints 3 ; -- short for 60
minutes : Min => Str = table {0 => "0" ; 1 => "1" ; 2 => "2" ; 3 => "3"} ;
mkMinute : Min -> Minute = \j -> lin Minute {s = minutes ! j ; i = j} ;
lincat
Minute = { s : Str ; i : Min } ;
lin
min_1 = mkMinute 1 ;
min_2 = mkMinute 2 ;
lastMinute = mkMinute 3 ;
timeHourMinute h m = P.mkAdv ("um" ++ h.short ++ ":" ++ m.s ++ "Uhr") ;
-- But this definition of timeHourMinute causes a compiler error! In
-- timeHourMinute = \h,m -> mkAdv (... ++ m.s ++ ..)
-- the argument m is not really restricted to Min, but an unbounded Int, so
-- m.s = {s = minutes ! j ; i = j}.s = (table (Ints 3) [...]) ! j
-- cannot be reduced in Compute.ConcreteNew, as *the compiler does not enforce*
-- 0 =< j =< 3.
-}
lin
weekdayPunctualAdv w = SyntaxGer.mkAdv anDat_Prep (mkNP the_Det w) ; -- am Montag
weekdayHabitualAdv w = SyntaxGer.mkAdv (mkPrep "" accusative) (mkNP every_Det w) ; ---- jeden Montag
weekdayLastAdv w = SyntaxGer.mkAdv (mkPrep "am letzten" dative) (mkNP w) ; -- letzten Montag ----
weekdayNextAdv w = SyntaxGer.mkAdv (mkPrep "am nächsten" dative) (mkNP w) ; -- nächsten Montag ----
monthAdv m = SyntaxGer.mkAdv inDat_Prep (mkNP the_Det m) ;
yearAdv y = SyntaxGer.mkAdv (mkPrep "im Jahr" dative) y ; ----
dayMonthAdv d m = ParadigmsGer.mkAdv ("am" ++ d.s ! True ! dative ++ BIND ++ "." ++ m.s ! R.Sg ! R.Nom) ; -- am 17. Mai
monthYearAdv m y = SyntaxGer.mkAdv inDat_Prep (mkNP the_Det (mkCN m y)) ; -- im Mai 2012
dayMonthYearAdv d m y = ParadigmsGer.mkAdv ("am" ++ d.s ! True ! dative ++ BIND ++ "." ++ m.s ! R.Sg ! R.Nom ++ y.s ! True ! accusative) ; -- am 17. Mai 2013
intYear = symb ;
intMonthday = symb ;
lincat Language = N ;
lin InLanguage l = SyntaxGer.mkAdv on_Prep (mkNP l) ;
lin
weekdayN w = w ;
monthN m = m ;
weekdayPN w = P.mkPN w ;
monthPN m = P.mkPN m ;
languageNP l = mkNP l ;
languageCN l = mkCN l ;
oper mkLanguage : Str -> N = \s -> P.mkN s neuter ; ---- produces Neuter
----------------------------------------------
---- lexicon of special names
lin second_Timeunit = P.mkN "Sekunde" ;
lin minute_Timeunit = P.mkN "Minute" ;
lin hour_Timeunit = P.mkN "Stunde" ;
lin day_Timeunit = P.mkN "Tag" ;
lin week_Timeunit = P.mkN "Woche" ;
lin month_Timeunit = P.mkN "Monat";
lin year_Timeunit = P.mkN "Jahr" "Jahre" neuter ;
lin monday_Weekday = P.mkN "Montag" ;
lin tuesday_Weekday = P.mkN "Dienstag" ;
lin wednesday_Weekday = P.mkN "Mittwoch" ;
lin thursday_Weekday = P.mkN "Donnerstag" ;
lin friday_Weekday = P.mkN "Freitag" ;
lin saturday_Weekday = P.mkN "Samstag" ;
lin sunday_Weekday = P.mkN "Sonntag" ;
lin january_Month = P.mkN "Januar" ;
lin february_Month = P.mkN "Februar" ;
lin march_Month = P.mkN "März" ;
lin april_Month = P.mkN "April" ;
lin may_Month = P.mkN "Mai" ;
lin june_Month = P.mkN "Juni" ;
lin july_Month = P.mkN "Juli" ;
lin august_Month = P.mkN "August" ;
lin september_Month = P.mkN "September" ;
lin october_Month = P.mkN "Oktober" ;
lin november_Month = P.mkN "November" ;
lin december_Month = P.mkN "Dezember" ;
lin afrikaans_Language = mkLanguage "Afrikaans" ;
lin amharic_Language = mkLanguage "Amharisch" ;
lin arabic_Language = mkLanguage "Arabisch" ;
lin bulgarian_Language = mkLanguage "Bulgarisch" ;
lin catalan_Language = mkLanguage "Katalanish" ;
lin chinese_Language = mkLanguage "Chinesisch" ;
lin danish_Language = mkLanguage "Dänisch" ;
lin dutch_Language = mkLanguage "Holländisch" ;
lin english_Language = mkLanguage "Englisch" ;
lin estonian_Language = mkLanguage "Estnisch" ;
lin finnish_Language = mkLanguage "Finnisch" ;
lin french_Language = mkLanguage "Französisch" ;
lin german_Language = mkLanguage "Deutsch" ;
lin greek_Language = mkLanguage "Griechisch" ;
lin hebrew_Language = mkLanguage "Hebräisch" ;
lin hindi_Language = mkLanguage "Hindi" ;
lin japanese_Language = mkLanguage "Japanisch" ;
lin italian_Language = mkLanguage "Italienisch" ;
lin latin_Language = mkLanguage "Latein" ;
lin latvian_Language = mkLanguage "Lettisch" ;
lin maltese_Language = mkLanguage "Maltesisch" ;
lin nepali_Language = mkLanguage "Nepali" ;
lin norwegian_Language = mkLanguage "Norwegisch" ;
lin persian_Language = mkLanguage "Persisch" ;
lin polish_Language = mkLanguage "Polnisch" ;
lin punjabi_Language = mkLanguage "Punjabi" ;
lin romanian_Language = mkLanguage "Rumänisch" ;
lin russian_Language = mkLanguage "Russisch" ;
lin sindhi_Language = mkLanguage "Sindhi" ;
lin spanish_Language = mkLanguage "Spanisch" ;
lin swahili_Language = mkLanguage "Swahili" ;
lin swedish_Language = mkLanguage "Schwedisch" ;
lin thai_Language = mkLanguage "Thai" ;
lin turkish_Language = mkLanguage "Türkisch" ;
lin urdu_Language = mkLanguage "Urdu" ;
}